Türk Kafkas İslam Ordusu ve Ermeniler (1918)

Sovyetler Birliği bugün dostumuzdur, komşumuzdur, müttefikimizdir. Bu dostluğa ihtiyacımız vardır. Fakat yarın neler olacağını hiç kimse bugünden kestiremez. Osmanlı İmparatorluğu gibi, tıpk Avusturya-Macaristan İmparatorluğu gibi, parçalanabilir, ufalanabilir. Bugün elinte sımsıkı tuttuğun milletler mavucundan kaçabilir. Dünya yeni bir idare sistemine kavuşabilir. Bakın o zaman türkiye ne yapacağını bilmelidir... Bizim bu dostumuzun idaresinde dili bir, inancı bir, özü bir kardeşlerimiz vardır. Onlara sahip çıkmaya hazır olmalıyız. Hazır olmak, o günü yalnız susarak gözlemek değildir. Hazırlanmak lazımdır. Milletler buna nasıl hazırlanır? Manevi köprülerini sağlam tutarak. Dil bir köprüdür. İnanç bir köprüdür. Tarih bir köprüdür. Köklerimize inmeli ve olayların böldüğü tarihimiz içinde bütünleşmeliyiz. Onların bize yakınlaşmalarını bekleyemeyiz. Bizim onlara yakınlaşmamız gerekir. Gazi Mustafa Kemal Paşa Çankaya Köşkü-1933