Nietzsche

Nietzsche’nin eserlerinde yolumuzu bulmak için dikkatimizi teorisyene değil, insana yöneltmemiz gerekir. Bu anlamda düşüncemizde yeni bir teorik dünya resmi değil; tüm büyüklüğü ve hastalıklılığı içinde bir insan ruhunun resmi belirecektir.

İlk bakışta, Nietzsche’nin değişim dönemlerindeki felsefi akıl yürütmelerinin, her defasında beliren iç süreç tarafından zayıflatıldığı görülecektir. Yorumları ise, aksine, derinleşir ve keskinleşir; çünkü değişen görünüm, her zaman şeylerin özüne işler.

Değişen yalnızca belli bir teorinin dış çerçevesi değildir; tüm ruh hâli, atmosfer ve aydınlatma da değişir. Düşüncelerin çarpıştığını duyarız; dünyaların battığını ve yeni dünyaların su yüzüne çıktığını görürüz.

Nietzsche’nin zihninin asıl özgünlüğü; her şeyi kendisine ve en mahrem ihtiyaçlarına çeken, ama aynı zamanda her şeye boyun eğen ve kendisini teslim eden yapısında açığa çıkar. Böylece, kendi düşünceler dünyasından doğan iç deneyimler ve sonuçlar ona açılır. Akıl bu dünyaları yalnızca sıyırıp geçebilir; onları tüketemez ya da yaratamaz.

— Lou Salomé