Müslüman Aydın Gazali Hakkında Bir Araştırma

Bir kelâmcı-filozof olan Gazâlî’nin hayatı ve düşüncesi, İslâm toplumunun manevi değerlerini tespit etmede esaslı bir rol oynamıştır. Yazar, bu yeni biyografik eserde Gazâlî’nin başarısını bilgi sosyolojisi açısından değerlendirmekte ve aynı zamanda, uzman olmayan araştırıcıya kendi İslâm anlayışını genişletme gücünü vermektedir. Bu kitap, değişik bir düzeyde, günümüz dünyasının güç şartlarında birçok aydın tarafından duyulan bir ilgiden doğmuştur. Eğer biz tarihin akışının, büyük ölçüde, ekonomik ve maddi faktörler tarafından tayin edildiğini kabul edecek olursak, görevi fikirlerle uğraşmak olan aydının rolü nedir? Onlar, görevinin bilincinde olan aydınlar olarak, içinde yaşadıkları dünyanın buhranlı durumunda, onu tehdit eden yıkıcı unsurlardan korumak için özel bir çözüm yolu bulabilirler mi? İşte W. M. Watt, en büyük İslâm aydınlarından birinin mücadele ve başarısını araştırmak suretiyle bu sorulara bir cevap verme girişiminde bulunmuştur. Buna göre, elinizdeki bu kitap, Gazâlî’nin şahsında, ilâhiyatçının toplumsal fonksiyonunu, dolayısıyla topyekûn ilâhiyat eğitiminin toplum hayatındaki yeri ve önemini ortaya koymaktadır. Burada esas alınan bilgi sosyolojisi bakış açısına göre, “aydın” olduğunu iddia eden herkes “Ben olmasaydım içinde yaşadığım toplum ne kaybederdi?” sorusunu sorarak kendi görev bilinç ve sorumluluğunu gözden geçirmek zorundadır.