Mu‘tezile Okulu İslam Düşüncesinde Akıl ve Düşmanları

Felsefede yaygın olarak ateistlerin dine ve tanrı inancına karşı en büyük argümanının “kötülük problemi” olduğu iddia edilir. Kanaatimizce bu düşünce İslam açısından zannedildiği kadar büyük bir meydan okuma değildir. İslam açısından asıl büyük açmaz; Allah’ın akıl verip yarattığı insanoğlunun çok büyük bir kısmının bu aklı kullanma konusundaki isteksizliği, hatta direncidir. Kant’ın “Aydınlanma Nedir?” (Was ist Aufklärung?) sorusunun da problematiğini teşkil eden bu açmaz, rasyonalist geleneğin çözüm üretemediği tek problemdir. “İnsan” muamelesi görmek isteyen ama bir “insan olma” sorumluluğunu taşımak istemeyenler yine insanlığın önündeki en büyük engel olarak durmaktadırlar.