Kur'an ve Sünnet Açısından Tasavvuf

Allah, insana aklı vererek onu diğer varlıklar arasında şerefli bir derecede yaratmıştır. Çünkü insan aklı kullanarak dünyayı imar ve idare etmektedir. Büyük medeniyetler, aklı iyilikte kullanmanın neticesinde kurulmuştur. Ancak bazen nefis, aklı etkileyerek devre dışı bırakmaktadır. Bu nedenle Allah, akla doğru yolu göstermek üzere insanlara uyarıcı peygamberler göndermiş ve onlar vasıtasıyla kutsal kitaplar indirmiştir. Son peygamber olarak Hz. Muhammed’i (SAV.) göndermiş ve Onun vasıtasıyla Kur’an-ı Kerim’i indirmiştir. Nitekim Hz. Muhammed (SAV.), “Size iki şey bıraktım. Siz, bu iki şeye uygun hareket ederseniz, hiçbir zaman sapıtmayacaksınız. Bunlar, Allah'ın kitabı olan Kur'ân ve benim sünnetimdir” diyerek buna dikkat çekmiştir. Ona göre dünya ve ahiretin huzur, saadet ve mutluluğuna kavuşmak için aklımızı kullanarak Kur’an ve sünnet ölçülerine göre hareket etmemiz gerekmektedir. Bu ölçüler dâhilinde kendimizi maddi ve manevi yönden korumamız gerekmektedir. Maddi yönden biyolojik açıdan beslenmemiz gerektiği gibi, manevi yönden de psikolojimizi dengede tutmamız ve çeşitli olumsuzluklardan korumamız gerekmektedir. İnsan psikolojisi, sağlıklı nefis terbiyesi ve eğitimi ile güç kazanmaktadır. Bu da Kur’an, sünnet, akıl ve bilimsel ölçüler dâhilinde sağlanabilmektedir. Nefis terbiyesi, tasavvuf alanında değerlendirilmektedir. Tasavvufi mistik yaşayış, İslam’dan önce de vardı. Bu tür bir hayat tarzı, insanlığın başlangıcından bu yana çeşitli toplumlarda görülmüştür. İslam dini, tasavvufi hayatı Kur’an, sünnet, akıl ve bilimsel veriler dâhilinde değerlendirmiştir. Bu ilkelere uymayan tasavvufi hâl, hareket ve düşünceler, hurafelerden ibarettir, uydurmadır ve İslam dini açısından asla kabul görülmemektedir. Bu ilkeler dâhilinde gelişen tasavvufi düşünce, zamanla felsefe, ahlak, edebiyat, sanat ve estetik alanlarında büyük gelişmeler kaydetmiştir. Bu gibi değerlerin her biri, birer nakış gibi insanın ruh dünyasını süslemiş ve beslemiştir. Bu alanda büyük âlimler yetişmiş, tasavvuf, felsefe, bilim, ahlak, edebiyat ve çeşitli sanatları bir bütünlük içerisinde değerlendirerek kıymetli eserler yazmışlardır. Bunların çalışmaları, toplumsal uzlaşı ve barışın sağlanmasında, kültür ve medeniyetin gelişmesinde etkili olmuş, büyük rol oynamıştır. Çağımızda olduğu gibi bazen tasavvufi anlayış maddi, manevi ve siyasi nüfuz alanlarında kötüye kullanılmaktadır. Dini ve manevi değerler, asla kişi veya kişilerin menfaatine alet edilmemelidir. Bu tür hareketlerde bulunan tasavvuf ve tarikat mensuplarına asla itibar etmemek ve onlara hiç değer vermemek gerekir. Bunların şerrinden korunmak için, ciddi eğitime ihtiyaç vardır. İslam âleminde ilimden ziyade cehalet egemen olduğu için, bu tür istismarlar, rahatlıkla yaşanmaktadır. Buna karşı ilim ve eğitim gereklidir, şarttır, zorunludur!