Kur'an Tilavetinde Lafız-Mana Bütünlüğü ve Vakf-İbtida Sistemi

Kur’ân-ı Kerîm’in doğru anlaşılması ve murâd-ı ilâhîye uygun biçimde tilâvet edilmesinde vakf ve ibtidâ ilmi, lafız ile mâna arasındaki bütünlüğü koruyan temel disiplinlerden biridir. Doğru yerde durmak ve uygun bir lafızla yeniden başlamak, yalnızca tilâvetin ses ve nefes düzenini değil, âyetlerin anlam örgüsünü ve delâlet ettiği hakikatlerin doğru biçimde kavranmasını da doğrudan etkiler. Bu çalışma, vakf ve ibtidâ meselesini özellikle Muhammed b. Tayfûr es-Secâvendî’nin (ö. 560/1165) geliştirdiği beşli vakf sistemi çerçevesinde ele almaktadır. Secâvendî’nin ortaya koyduğu işaret ve kuralların yalnızca teknik birer uygulama olmadığı; tefsir, fıkıh ve Arap diliyle yakından ilişkili anlam belirleyici unsurlar taşıdığı ortaya konulmaktadır. Eserde klasik kıraat geleneğinin lafız-mâna bütünlüğüne ilişkin birikimi, modern akademik yöntemlerle analitik biçimde incelenmekte; böylece vakf ve ibtidânın Kur’ân tilâvetindeki anlam kurucu rolü sistematik bir perspektifle değerlendirilmektedir.