Kayıkla Bir Cevelan

1901 yılında kaleme alınan Kayıkla Bir Cevelan, modern edebiyatımızda gezi türünün ilk örneklerinden biri olarak kabul edilebilir. Halit Eyüp, Kayıkla Bir Cevelan’ı kayınpederi Ahmet Mithat Efendi’nin Beykoz’dan İzmit Körfezi’ne kadar olan seyahatini anlattığı Sayyadane Bir Cevelan adlı eserini tamamlamak için yazmıştır. Kayıkla Bir Cevelan, Beykoz sahilinden başlayıp Karadeniz kıyılarına, Riva deresi ve etrafındaki köylere yapılan dört günlük gezi notlarından oluşuyor. Bu eserde Halit Eyüp, Boğaz’da avlanan balıkçılardan köylülerin bayram eğlencelerine; Boğaz’daki deniz fenerlerinin tarihinden yiyecek içecek kültürüne dair bugün kaybolan ya da kaybolmaya yüz tutmuş pek çok etnografik ögeyi gözlemlerinin süzgecinden geçirerek aktarmıştır. Eserde, dönemin Boğaziçi sahil ve köyleri, doğal güzellikleri, insanları ve yaşantıları samimi ve içten bir anlatımla tasvir edilir.