Hikmet-i Tarih

“Görünür alemde zuhura gelmiş olulp, geçen günlerin tecrübesiyle öğrenilen hadiselerin bilinmesine tarih bilimi adı verilir. İnsan aklının cevelanından meydana gelen zihni işlemlerin semeresi olan bilgiye özellikle felsefe denir. İnsanın kendi nefsinde mülahaza ve kıyas ile bulduğu işbu felsefe, dışarıdan kazanacağı tarih malumatına yöneltilmiş ve sarfedilmiş olarak olayların nedenlerini, sonucun, zincirlenişini, art arda gelişini ve insan türünün saf kabiliyetini, adım adım ilerleyerek tekamül edişini mülahazadan elde edilecek bilgi, tarih felsefesidir.” Ahmed Vefik