Dış Politika Analizi (Ders Notları)

Bir ülkenin bir konu ve/veya sorun üzerindeki dış politikasına ilişkin değerlendirmeler yapılırken, genellikle geçmişte formüle edilen dış politika kararlarının gelecekte meydana gelen sonuçlarına bakılarak nasıl daha “doğru” bir şekilde planlanması ve/veya hangi “doğru” araçların kullanılması ve/veya taktiklerin uygulanması gerektiği yönünde görüşler ortaya atılmaktadır. Ancak, dış politika davranışının, kararın alındığı zamanın koşulları dikkate alınarak, detaylı şekilde analiz edilmesi gerekmektedir. Çünkü dış politika, ileriye dönük olarak planlanan, içerisinde her zaman beklenilmeyen faktörleri barındıran bir davranıştır. Bu nedenle, dış politika karar verme sürecine ilişkin akademik çalışmalar, nasıl ve hangi koşullar altında dış politika kararının alındığını incelemektedir. Böylece, bu çalışmalar, bir yandan karar verme sürecine ve süreci etkileyen faktörlere, diğer yandan kararın rasyonalitesine odaklanmaktadır. Bu tür çalışmalar, karar vericilerin nasıl bir hesap içerisinde bulunduklarını, seçenekleri nasıl belirlediklerini, araçları hangi düşünceler ışığında tespit ettiklerini, olayı nasıl algıladıklarını, diğer ülkelerin tutumlarını nasıl değerlendirdiklerini ve seçeneklerin muhtemel sonuçlarını nasıl tahmin ettiklerini, karar vericiler arasında nasıl bir ilişkinin mevcut olduğunu ve karar vericiyi etkileyen faktörlerin neler olduğunu vb. araştıran konuları irdelemektedir. mevcut çalışma, iki kısımdan oluşmaktadır. Birinci kısımda, dış politikaya ilişkin kavramsal çerçeve ve teorik yaklaşımlar anlatılmakta, karar verme üzerinde durulmaktadır. İkinci kısımda ise, dış politika karar verme sürecini etkileyen faktörler (uluslar arası, ulusal, sosyolojik ve psikolojik faktörler) incelenmektedir. mevcut çalışma, iki kısımdan oluşmaktadır.