Ayasofya ve İstanbul (Aya Sofia Constantinople)

Ayasofya, Fatih Sultan Mehmed’in İstanbul’u fethinden sonra bir İslâm geleneği olarak camiye çevrilmiş ve bu tarihten itibaren de şehrin ulu camii olmuştur. Osmanlılar harap halde buldukları bu yapıyı sık sık tamir ederek günümüze ulaşmasını temin ettiler. Abdülmecid devrine gelindiğinde camide tekrar büyük bir tamire ihtiyaç hâsıl olmuştu. Sultan Abdülmecid bu tamir için Mimar Gaspard Fossati’yi vazifelendirmiştir. Bu tamirat esnasında yaklaşık sekiz yüz işçi çalışmış, bina neredeyse tamamen elden geçirilmiştir. Mimar Gaspard Fossati, Ayasofya’nın içini ve dışını gösteren 25 adet çizim hazırlamıştır. Çizimleri 1852 yılında albüm olarak Fransızca bastırmıştır. Bu albüm yayını ise bugün Başbakanlık Osmanlı Arşivi Kütüphanesi’nde yağlıboya ile yapılan kutulu nüshadır. Az sayıda ve uzun zaman önce basılan bu albümün yeniden günümüz teknikleri kullanılarak büyük ebatta orijinale yakın boyda Fransızca, Türkçe, Arapça ve İngilizce olarak yayınlamıştır.